|
Fakat asıl huzur, Tardu’nun küçük torunu olan T’ong-Yabgu devrinde (619-630)
görüldü. Çin kaynağı T’an-shu’ya göre “akıllı ve cesur” olan bu hakan
“mahir bir savaşçı ve şeçkin bir stratejist” idi. Orhun, Tola ırmakları ile
Aral Gölü arasında yayılmış bulunan Tölesler’i kendine bağlamış, İranlıları
mağlup etmiş, güneyde Kandahar’a kadar ilerlemişti. Ordusu birkaç yüz bin iyi yay
kullanan süvarilerden kurulu idi. Merkezi Talas şehrinin 75 km. kadar güney
doğusundaki ünlü Bin-yul (Bin-bulak= bin pınar) mevkiinde idi.
Tang-shu’ya göre “o zamana kadar batıda onun derecesinde kuvvetli olanı
görülmemişti”. Çin ile dostane münasebetler kurmuş olan T’ong-Yabgu çağında
Hindistan’a gitmek üzere Gök-Türk İmparatorluğu’nu bir baştan bir başa geçerek
yolları, şehirleri, dinî ve kültürel hayatı hakkında çok alaka çekici bir bilgi
veren, Çinli Budist rahip Hiuen-Tsang, T’ong Yabgu’yu da ziyaret etmiştir.
|