Pamir bölgesi, 71°-76° Doğu boylamları ve 37°-40°
Kuzey enlemleri arasında, 100.000 km2lik bir alanı kaplamakta olup Dünyanın en büyük
dağ düğümü olarak görülür. Ortalama yüksekliği 3.500 metreyi bulan yüksek
platolardan oluşan Pamir bölgesinde, 7.000 metreyi aşan zirveler de yer almaktadır. Bu
zirvelerden en yüksek olanlar Lenin (7.127 m.), Garmo (7.490 m.), Mustağ Ata (7.860
m.)'dır. Lenin dağının eski adı Boz Alay'dır. Himalaya-Alp dağ sistemine bağlı olan
Pamir dağ kütlesinin Doğudan Batıya uzunluğu yaklaşık 400 kilometre, Kuzeyden Güneye
ise yaklaşık 225 kilometredir. Pamir, 7500 km2'yi aşan bir alanı kaplayan buzuluyla
kutup bölgelerinden sonra dünyanın en geniş buzulunu üzerinde bulundurur. Ayrıca
çöküntü havzalarda bir çok göl de yer alır.
Pamir bölgesini, Batı ve
Doğuda, Amu Derya ve Tarım nehirlerinin havzalarını teşkil eden nispeten alçak bölgeler
sınırlar. Kuzeyde ise Sir Derya'nın havzasıyla sınırlanır.
Marco Polo'nun Kâşgar'a giderken kullandığı İpek Yolu, Pamir bölgesinden geçmekte
idi.
Büyük Pamir, Küçük
Pamir
Pamir bölgesi, belli başlı iki bölgeye ayrılır: Büyük
Pamir ve Küçük Pamir. Küçük Pamir ve orada bulunan yüksek Vahan vadisi,
Afganistan'da kalan bölümde yer alır. Vahan vadisi, Afganistan'ın Badahşan vilâyetinden
Kuzey-Doğuya doğru uzayan dar bölgeyi oluşturur. Vadi, adını Vahan nehrinden alır.
Bu bölge Afgan hükümeti tarafından av bölgesi olarak belirlenmişti. 6.800 Dolar karşılığında
iki hafta boyunca buralarda avlanma izni veriliyordu. Ahu, ceylan, dağ keçisi, ayı,
kurt gibi av hayvanları vardır.
|