Pamir Kırgızlarının Doğu Türkistan'a göçlerinden
iki yıl sonra Çin'e hakim olan komünist yönetim, Çin işgaline karşı başlatılan
millî direniş hareketini kırınca, Rahmankul Han, tekrar Afganistan Pamirine çekilmek
zorunda kaldı. Bu dönüşlerinde Afganistan Hükümeti, Kırgızları büyük bir
memnuniyetle karşılamış ve Rahmankul Han'a da Bölge Valiliği verilmişti. Bu yıllarda Pamir Kırgızları
nispeten huzurlu bir hayat sürdüler. Ancak Pamir'in daracık bir bölgesine, Vahan
vadisine sıkışıp kalmışlar; eskiden alışık oldukları büyük göçleri yapamaz
olmuşlardı. Büyük hayvan sürülerini otlatmak için her zaman taze otlak
bulabiliecekleri bölgelere göçmek, onların hayvancılığına dayanan ekonomileri için
çok gerekliydi.
Siyasî şartların
zorlamasıyla Afganistan Pamirine sıkışıp kalmak, Kırgızları, hayat tarzlarında
biraz değişikliğe gitmek zorunda bıraktı. Bunun neticesinde yaygın bir hayvancılıktan,
az verimli otlakların yoğun bir kullanımına geçmek, sürülerin türünü değiştirmek
ve özellikle ürünlerinin satışı için yeni bir ticaret şebekesi kurmak zorunda kaldılar.
Bunu, enerjik ve aydın bir lider olan Rahmankul Han sayesinde gerçekleştirdiler.
|
